Władze gminne w woj. śląskim zostały najlepiej ocenione w zakresie prowadzenia rejestru działalności gospodarczej oraz a także za uchwały budżetowe. Władzom powiatowym najwyższe oceny przyznano za ochronę konsumentów i kształcenie zawodowe.

 

Natomiast władze wojewódzkie doceniono za dostęp do środków pomocowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego oraz strategię rozwoju regionalnego. Wysokie oceny zostały przyznane również za promowanie inwestycji i wspieranie przedsiębiorczości. Tak brzmią najważniejsze wyniki badania, przeprowadzonego wśród przedsiębiorców z województwa śląskiego, przez Regionalną Izbę Gospodarczą w Katowicach we współpracy z Fundacją „Instytut Badań nad Demokracją i Przedsiębiorstwem Prywatnym”.

Badanie dotyczyło oceny wpływu działań władz samorządowych wszystkich szczebli na funkcjonowanie biznesu. Badanie zostało przeprowadzone w ramach projektu „Regionalny monitoring swobody działalności gospodarczej w Polsce", współfinansowanego przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Badanie było prowadzone w maju i czerwcu br. w województwie śląskim a jego rezultatem było 100 odpowiedzi zebranych w formie ankiet. Szczegółowe wyniki badania prezentuje raport: „Ocena swobody działalności gospodarczej w województwie śląskim. Raport kwartalny maj – lipiec 2010.” Raport ten, jest pierwszym z planowanych raportów kwartalnych, kolejny zostanie przygotowany już w październiku 2010 r. 

Co oceniali przedsiębiorcy…

    * Władze gminne przedsiębiorcy oceniali w 14 zakresach prawa: uchwały budżetowe, strategia rozwoju, zamówienia publiczne, gospodarka przestrzenna/plany zagospodarowania przestrzennego, lokalne podatki i opłaty, dzierżawy nieruchomości i najmy, plany inwestycyjne gminy, procedury obsługi inwestorów, pozwolenia na sprzedaż alkoholu, pomoc publiczna, wspieranie przedsiębiorczości, prowadzenie rejestru działalności gospodarczej, czas oczekiwania na decyzje administracyjne oraz jakość decyzji administracyjnych.
    * Władze powiatowe przedsiębiorcy oceniali w 6 zakresach prawa: funkcjonowanie programów rynku pracy, prawo budowlane, ochrona konsumentów, kształcenie zawodowe, jakość decyzji administracyjnych oraz czas oczekiwania na decyzje administracyjne.
    * Władze szczebla wojewódzkiego przedsiębiorcy oceniali w 7 zakresach prawa: strategia rozwoju regionalnego, regionalne programy operacyjne, promowanie inwestycji, wspieranie przedsiębiorczości, pomoc publiczna, jakość decyzji administracyjnych oraz czas oczekiwania na te decyzje.

Oceny przedsiębiorców…

Władze gminne otrzymały najwyższą ocenę za prowadzenie rejestru działalności gospodarczej, następnie za strategie rozwoju i uchwały budżetowe, a najmniej korzystnie przedsiębiorcy ocenili czas oczekiwania na decyzje administracyjne i ich jakość a także za wspieranie przedsiębiorczości i gospodarki przestrzennej. Z ocen uzyskanych od przedsiębiorców wynika, że w odniesieniu do prawa będącego w gestii władz powiatowych, najwyżej ocenili oni ochronę konsumentów i kształcenie zawodowe, a najgorzej podobnie jak w przypadku władz gminnych oceniono czas oczekiwania na decyzje administracyjne i jakość tych decyzji. Jeśli chodzi o ocenę decyzji podejmowanych przez władze wojewódzkie, przedsiębiorcy najwyżej ocenili strategię rozwoju, dostęp do środków pomocowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego i tylko nieco gorzej promowanie inwestycji i wspieranie przedsiębiorczości. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne wydawane przez władze wojewódzkie został oceniony najgorzej.

Województwo śląskie na tle innych województw…

Analogiczne badanie ankietowe, jak wśród przedsiębiorców z województwa śląskiego przeprowadzono także w trzech innych województwach: podlaskim, pomorskim i łódzkim. Z przeprowadzonej analizy porównawczej wypowiedzi przedsiębiorców z czterech wymienionych województw wynika, że w województwie śląskim najlepiej ocenione zostały władze wojewódzkie a następnie władze powiatowe. Najgorzej w porównaniu z innymi regionami wypadły władze gminne. Na uwagę zasługuje fakt, że województwo śląskie wypada najgorzej w zakresie jakości decyzji administracyjnych.

Wykorzystanie nowoczesnych narzędzi informacyjnych niedostateczne

Wykorzystanie nowoczesnych narzędzi informacyjnych do dialogu ze społeczeństwem, w tym z przedsiębiorcami oraz organizacjami przedsiębiorców przez władze w województwie śląskim jest niedostateczne. Wprawdzie najważniejsze uchwały są łatwo dostępne w wersji elektronicznej, jednak brakuje informacji o przyszłych sesjach Sejmiku, interpelacjach i wnioskach. Taka praktyka utrudnia monitorowanie działań władz z punktu widzenia swobody działalności gospodarczej.

O projekcie

Projekt pn.: „Regionalny monitoring swobody działalności gospodarczej w Polsce” ma na celu wypracowanie i promowanie modelu społecznego nadzoru nad decyzjami władz samorządowych w obszarze zapewnienia swobody działalności gospodarczej (SDG) na szczeblu regionalnym. Projekt skierowany jest do organizacji pozarządowych, zajmujących się monitorowaniem swobody działalności gospodarczej. Więcej informacji o projekcie znajdą Państwo na stronie projektu: www.rmsg.pl

W ramach projektu „Regionalny monitoring swobody działalności gospodarczej w Polsce” Fundacja „Instytut Badań nad Demokracją i Przedsiębiorstwem Prywatnym” podjęła współpracę m.in.
z Regionalną Izbą Gospodarczą w Katowicach, która współpracuje z Instytutem przy budowaniu społecznego nadzoru nad decyzjami władz samorządowych, dotyczącymi swobody działalności gospodarczej.

***

Notka o Fundacji „Instytut Badań nad Demokracją i Przedsiębiorstwem Prywatnym”

Fundacja „Instytut Badań nad Demokracją i Przedsiębiorstwem Prywatnym” rozpoczęła swoją działalność na początku 1993 r., jest jednym z pierwszych w Polsce niezależnych instytutów badawczych i należy do czołowych polskich think tank. Będąc zapleczem intelektualnym swojego fundatora - Krajowej Izby Gospodarczej, największej polskiej organizacji reprezentującej przedsiębiorców - Instytut ma w swoim dorobku ponad 60 zrealizowanych projektów, ponad 70 opracowanych raportów, setki zaopiniowanych aktów prawnych, kilkadziesiąt zorganizowanych konferencji, warsztatów i seminariów zarówno ogólnopolskich, jak i międzynarodowych. O rezultatach naszej działalności pisały zarówno dzienniki (Rzeczpospolita, Gazeta Wyborcza, Dziennik Polska Europa Świat), jak i tygodniki (Wprost, Polityka). Materiały emitowano ponadto w rozgłośniach radiowych (Polskie Radio) oraz stacjach telewizyjnych (Telewizja Polska - centralna oraz oddziały regionalne, TV Biznes). Do tej pory udało nam się zgromadzić ponad blisko 2000 materiałów prasowych, radiowych i telewizyjnych dokumentujących dokonania Instytutu. Więcej informacji na stronie: www.iped.pl

Notka o Regionalnej Izbie Gospodarczej w Katowicach

Regionalna Izba Gospodarcza w Katowicach została powołana przez 103 założycieli 13 lutego 1990 roku. To największa organizacja samorządu gospodarczego na Śląsku, zrzeszająca blisko 400 podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Do głównych zadań RIG w Katowicach należy: reprezentowanie interesów gospodarczych zrzeszonych w niej przedsiębiorców w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, w szczególności wobec organów państwowych i samorządu terytorialnego, kształtowanie upowszechnianie oraz promowanie zasad etyki i uczciwości w działalności gospodarczej, w szczególności opracowywanie i doskonalenie norm rzetelnego postępowania w obrocie gospodarczym, opiniowanie aktów prawnych dotyczących gospodarki, monitorowanie procesu ich wdrażania i funkcjonowania oraz przedstawianie tych ocen wraz z ewentualnymi propozycjami zmian właściwym organom władzy publicznej, rozwój systemu edukacji przygotowującego kadry dla gospodarki, prowadzenie Sądu Arbitrażowego przy Izbie. Więcej informacji na stronie: www.rig.katowice.pl

Ocena swobody działalności gospodarczej w województwie śląskim

Raport kwartalny maj – lipiec 2010

Przedstawiany raport zawiera wyniki badań ankietowych przeprowadzonych w II kwartale 2010 r. wśród przedsiębiorców z województwa śląskiego w zakresie oceny władz samorządowych trzech szczebli. Respondenci oceniali różne zakresy działania, pozostające w gestii poszczególnych władz z punktu widzenia swobody działalności gospodarczej. Przedstawiamy także ocenę województwa śląskiego na tle trzech innych województw (podlaskiego, pomorskiego i łódzkiego), w których przeprowadzono analogiczne badania, a także wnioski płynące z przeglądu działalności władz samorządowych województwa śląskiego i źródeł internetowych prawa lokalnego. Raport jest pierwszym z planowanych raportów kwartalnych, które będą opracowywane w kolejnych okresach. Następny zostanie przygotowany w październiku 2010

Wyniki badań ankietowych

W maju i czerwcu 2010 r. zostało przeprowadzone badanie ankietowe wśród przedsiębiorców z województwa śląskiego. Ostatecznie otrzymano 100 ankiet, w których respondenci oceniali swobodę działalności gospodarczej zapewnianą przez władze gminne, powiatowe i regionalne. W sumie przedsiębiorców proszono o ocenę 14 zakresów działania będących w gestii władz gminnych/miejskich, 6 zakresów będących w gestii władz powiatowych oraz 7 zakresów będących w gestii władz regionalnych. Poszczególne zakresy działania poddane ocenie to:

• będące w gestii władz gminnych:

  1. Uchwały budżetowe

  2. Strategie rozwoju

  3. Zamówienia publiczne

  4. Gospodarka przestrzenna / plany zagospodarowania przestrzennego

  5. Lokalne podatki i opłaty

  6. Dzierżawa nieruchomości i najmy

  7. Plany inwestycyjne gminy

  8. Procedury obsługi inwestorów

  9. Pozwolenia na sprzedaż alkoholu

  10. Pomoc publiczna

  11. Wspieranie przedsiębiorczości

  12. Rejestr działalności gospodarczej

  13. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne

  14. Jakość decyzji administracyjnych

• będące w gestii władz powiatowych:

  1. Funkcjonowanie programów rynku pracy

  2. Prawo budowlane

  3. Ochrona konsumentów

  4. Kształcenie zawodowe

  5. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne

  6. Jakość decyzji administracyjnych

• będące w gestii władz wojewódzkich:

  1. Strategie rozwoju regionalnego

  2. Regionalne programy operacyjne – dostęp do środków pomocowych

  3. Promowanie inwestycji

  4. Wspieranie przedsiębiorczości

  5. Pomoc publiczna

  6. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne

  7. Jakość decyzji administracyjnych

Przedsiębiorcy dokonywali oceny danego zakresu w następującej skali: 1 – złe / wadliwe, 2 - budzące wątpliwości, 3 – dostateczne, 4 – dobre, 5 - bardzo dobre i 6 – wzorcowe.

Na podstawie przeprowadzonego badania można utworzyć ranking poszczególnych zakresów – od najwyżej ocenionych. W województwie śląskim przedstawia się on następująco:

Tabela 1. Oceny średnie przyznane władzom gminnym w województwie śląskim w poszczególnych zakresach działania

ZAKRES PRAWA - NA SZCZEBLU GMINNYM	Średnia ocena
1. Uchwały budżetowe	3,39
2. Strategie rozwoju	3,41
3. Zamówienia publiczne	3,16
4. Gospodarka przestrzenna / plany przestrz.	2,99
5. Lokalne podatki i opłaty	3,02
6. Dzierżawa nieruchomości i najmy	3,02
7. Plany inwestycyjne gminy	3,31
8. Procedury obsługi inwestorów	3,05
9. Pozwolenia na sprzedaż alkoholu	3,32
10. Pomoc publiczna	3,02
11. Wspieranie przedsiębiorczości	2,99
12. Rejestr działalności gospodarczej	3,68
13. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne	2,76
14. Jakość decyzji administracyjnych	2,95

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

Jak widać, władze gminne zostały ocenione nieco powyżej oceny dostatecznej. Najwyżej oceniono prowadzenie rejestru działalności gospodarczej (3, 68), następnie strategie rozwoju (3,41) i uchwały budżetowe (3,39) a najmniej korzystnie przedsiębiorcy ocenili czas oczekiwania na decyzje administracyjne i ich jakość (odpowiednio 2,76 i 2,95), a także wspieranie przedsiębiorczości i gospodarkę przestrzenną (2,99). Z punktu widzenia firm, bardzo niekorzystnie wygląda ocena działań, w zakresie wspierania przedsiębiorczości. Spadek tej oceny poniżej 3 oznacza, że wspomniane programy są odbierane jako mało przejrzyste i niezbyt dobrze dopasowane do potrzeb firm.

Przedmiotem oceny były również władze powiatowe. Wyniki tych ocen przedstawiono w tabeli 2.

Tabela 2. Oceny średnie przyznane władzom powiatowym w województwie śląskim w poszczególnych zakresach działania

ZAKRES PRAWA - NA SZCZEBLU POWIATOWYM	Średnia ocena
1. Funkcjonowanie programów rynku pracy	3,09
2. Prawo budowlane	3,00
3. Ochrona konsumentów	3,42
4. Kształcenie zawodowe	3,42
5. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne	2,72
6. Jakość decyzji administracyjnych	2,84

Źródło: Opracowanie własne na podstawie badan ankietowych

Z ocen uzyskanych od przedsiębiorców wynika, że w odniesieniu do działań, będących w gestii władz powiatowych, najwyżej ocenili oni ochronę konsumentów (3,42) i kształcenie zawodowe (3,42). Są to jednak oceny dostateczne z plusem. Najgorzej, podobnie jak w przypadku władz gminnych oceniono czas oczekiwania na decyzje administracyjne i jakość tych decyzji. (2,72 i 2,84)

Śląscy przedsiębiorcy ocenili również samorządowe władze województwa, pod katem zapewnienia swobody działalności gospodarczej. Wyniki przedstawiono w tabeli 3.

Tabela 3. Oceny średnie przyznane władzom samorządowym województwa w województwie śląskim w poszczególnych zakresach działania

ZAKRES PRAWA - NA SZCZEBLU WOJEWÓDZKIM	Średnia ocena
1. Strategie rozwoju regionalnego	3,70
2. Regionalne programy operacyjne – dostęp do środków pomocowych	3,53
3. Promowanie inwestycji	3,45
4. Wspieranie przedsiębiorczości	3,40
5. Pomoc publiczna	3,11
6. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne	2,75
7. Jakość decyzji administracyjnych	2,94

Źródło: Opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

Jeśli chodzi o ocenę decyzji podejmowanych przez władze wojewódzkie, przedsiębiorcy najwyżej ocenili Strategie rozwoju regionalnego (3,70) oraz dostęp do środków pomocowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego (ocena średnia 3,53) a także promowanie inwestycji i wspieranie przedsiębiorczości (odpowiednio 3,45 i 3,40). Najgorzej, podobnie, jak w przypadku władz niższych szczebli, ocenili czas oczekiwania na decyzje administracyjne i jakość tych decyzji. Oceny tego zakresu działania władz samorządowych są na zbliżonym poziomie dla wszystkich szczebli władz. Stosunkowo wysoka, w odniesieniu do innych zakresów, ocena promowania inwestycji może świadczyć , że ten zakres jest lepiej niż inne działania odbierany przez firmy. Jednak oceny na poziomie 3+ świadczą o tym, że firmy jeszcze niezbyt dobrze wiedzą o ostatnich działaniach promocyjnych, omówionych w dalszej części raportu. Warto zastanowić się nad wypromowaniem portalu Invest In Silesia.

Jeśli pod uwagę weźmiemy jedynie oceny skrajne przyznane poszczególnym władzom w kolejnych zakresach, w których podejmują decyzje, sytuacja przedstawia się nieco inaczej. Wprawdzie najwięcej ocen najwyższych („bardzo dobre” i „wzorcowe”) w przypadku władz gminnych uzyskały zakresy: rejestr działalności gospodarczej (23/100) i strategie rozwoju (13/100), co potwierdza oceny uzyskana na podstawie średniej. Jednak najwięcej negatywnych ocen (1 i 2) uzyskały władze gminne za gospodarkę przestrzenną (31/100) i lokalne podatki (24/100). Ogólnie liczba ocen negatywnych (234) jest znacznie wyższa od ocen pozytywnych (114)

W przypadku władz powiatowych najwięcej ocen najwyższych otrzymały zakresy:

• Kształcenie zawodowe 10/100

• Jakość decyzji administracyjnych 8/100

• Funkcjonowanie programów rynku pracy 7/100

Widać zatem, że stosunkowo mało osób jest w pełni usatysfakcjonowanych z decyzji podejmowanych przez władze powiatowe. Warto też zauważyć, że jakość decyzji administracyjnych władz powiatowych była oceniana w sposób bardzo zróżnicowany. Obok ocen negatywnych, pojawiło się 8 ocen bardzo dobrych. Generalnie jednak liczba ocen negatywnych jest znacznie wyższa (92) od pozytywnych. (41)

Najwięcej ocen bardzo dobrych i wzorcowych władze wojewódzkie otrzymały za strategie rozwoju regionalnego (12/100), dostęp do środków pomocowych w ramach RPO i wspieranie przedsiębiorczości a także za promowanie inwestycji (po 10/100). Najwięcej ocen negatywnych uzyskała pomoc publiczna (21/100) i czas oczekiwania na decyzje administracyjne (20/100). Również i w przypadku tego szczebla władz samorządowych ocen negatywnych (113) było więcej niż pozytywnych (57).

Województwo śląskie na tle trzech innych województw - wyniki badań ankietowych

Analogiczne badanie ankietowe, jak wśród przedsiębiorców z województwa śląskiego przeprowadzono także w trzech innych województwach: podlaskim, pomorskim i łódzkim. Z przeprowadzonej analizy porównawczej wypowiedzi przedsiębiorców z czterech wymienionych województw wynika, że władze gminne zostały ocenione w województwie śląskim na poziomie zbliżonym do województw podlaskiego i pomorskiego. Wyraźnym liderem ocen jest województwo łódzkie. Województwo śląskie oceniono najgorzej w pięciu na czternaście zakresów prawa, w tym przede wszystkim w zakresie jakości decyzji i czasu oczekiwania na ich podjecie. Jest to obszar, który wymaga zmian, z punktu widzenia dobrego funkcjonowania firm.

Wykres 1. Oceny średnie przyznane władzom gminnym w woj.: śląskim, podlaskim, łódzkim i pomorskim w czternastu zakresach prawa

 

 

 

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

Tabela 2. Oceny średnie przyznane władzom gminnym w województwach.: śląskim, podlaskim, łódzkim i pomorskim w czternastu zakresach działania

Zakres prawa w gestii gmin/miast:	Ocena średnia:
	śląskie	podlaskie	łódzkie	pomorskie
1. Uchwały budżetowe	3,39	3,34	3,59	3,15
2. Strategie rozwoju	3,41	3,85	3,52	3,56
3. Zamówienia publiczne	3,16	3,20	3,49	3,03
4. Gospodarka przestrzenna / plany przestrz.	2,99	2,90	3,30	3,33
5. Lokalne podatki i opłaty	3,02	2,77	3,39	2,95
6. Dzierżawa nieruchomości i najmy	3,02	2,95	3,39	2,91
7. Plany inwestycyjne gminy	3,31	3,84	3,69	3,65
8. Procedury obsługi inwestorów	3,05	3,10	3,67	3,22
9. Pozwolenia na sprzedaż alkoholu	3,32	3,21	3,63	3,07
10. Pomoc publiczna	3,02	2,84	3,40	2,59
11. Wspieranie przedsiębiorczości	2,99	2,80	3,28	3,02
12. Rejestr działalności gospodarczej	3,68	3,51	4,09	3,80
13. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne	2,76	3,01	3,67	3,44
14. Jakość decyzji administracyjnych	2,95	3,06	3,75	3,36

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

Biorąc pod uwagę oceny średnie władz powiatowych w czterech województwach, powiaty województwa śląskiego wypadły najgorzej z trzech na sześć analizowanych zakresów kompetencji, w zakresie czasu oczekiwania na decyzje, jakości tych decyzji i funkcjonowaniu programów rynku pracy. Jednocześnie, najwyżej oceniono powiatowe działania na rzecz ochrony konsumentów.

Wykres 2. Oceny średnie przyznane władzom powiatowym w woj.: śląskim, podlaskim, łódzkim i pomorskim w sześciu zakresach prawa

 

 

 

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

 

Tabela 3. Oceny średnie przyznane władzom powiatowym w woj.: śląskim, podlaskim, łódzkim i pomorskim w sześciu zakresach prawa

Zakres prawa w gestii powiatów:	Ocena średnia:
	śląskie	podlaskie	łódzkie	pomorskie
1. Funkcjonowanie programów rynku pracy	3,09	3,42	3,35	3,44
2. Prawo budowlane	3,00	2,97	3,34	3,13
3. Ochrona konsumentów	3,42	3,20	3,35	2,44
4. Kształcenie zawodowe	3,42	2,81	3,16	3,55
5. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne	2,72	3,16	3,38	3,41
6. Jakość decyzji administracyjnych	2,84	3,14	3,39	3,41

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

W odniesieniu do ocen średnich przedsiębiorców przyznanych władzom wojewódzkim władze regionu śląskiego wypadły najlepiej w zakresie wspierania przedsiębiorczości i promowania inwestycji, a więc w kluczowych dla przedsiębiorców obszarach. Najgorzej – w zakresie decyzji administracyjnych.

Wykres 3. Oceny średnie przyznane władzom wojewódzkim w woj.: śląskim, podlaskim, łódzkim i pomorskim w siedmiu zakresach prawa

 

 

 

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

Tabela 4. Oceny średnie przyznane władzom wojewódzkim w woj.: śląskim, podlaskim, łódzkim i pomorskim w siedmiu zakresach prawa

Zakres prawa w gestii województwa:	Ocena średnia:
	śląskie	podlaskie	łódzkie	pomorskie
1. Strategie rozwoju regionalnego	3,70	3,55	3,23	3,87
2. Regionalne programy operacyjne – dostęp do środków pomocowych	3,53	3,24	3,25	3,83
3. Promowanie inwestycji	3,45	3,33	3,21	3,44
4. Wspieranie przedsiębiorczości	3,40	2,96	3,06	2,94
5. Pomoc publiczna	3,11	2,90	3,06	2,96
6. Czas oczekiwania na decyzje administracyjne	2,75	2,94	3,05	3,38
7. Jakość decyzji administracyjnych	2,94	3,01	3,14	3,45

Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych

Na tle trzech województw: łódzkiego, podlaskiego i pomorskiego, najlepiej wypadły władze wojewódzkie województwa śląskiego, następnie władze powiatowe. Najgorzej w porównaniu z innymi regionami wypadły władze gminne. Największe odchylenia od najwyższych ocen średnich pojawiają się w przypadku oceny decyzji administracyjnych, w przypadku władz gminnych odchylenie od lidera dla czasu oczekiwania na decyzje wynosi 0,91 punktu a dla jakości decyzji 0,8, punktu. Odchylenia od lidera przypadku władz powiatowych i wojewódzkich są nieco niższe, i wynoszą dla powiatów – odpowiednio 0,69 i 0,57 a dla władz wojewódzkich – 0,63 i 0,51 punktu. Również na tle województw jakość decyzji władz samorządowych była najgorzej oceniana przez przedsiębiorców.

Wnioski z przeglądu działalności władz samorządowych województwa śląskiego

Na podstawie zebranych informacji można stwierdzić, że w województwie śląskim do poszerzania swobody działalności gospodarczej przyczyniają się takie inicjatywy i decyzje władz regionalnych oraz części samorządów, jak:

1. Promocja inwestycji w regionie. Województwo śląskie jako pierwsze w Polsce uruchomiło system informowania o możliwościach inwestycyjnych w regionie: www.invest-in-silesia.pl. Również jako pierwsze zebrało w jednym miejscu wszelką informację niezbędną inwestorom, ułatwiając podejmowanie decyzji i oszczędzając ich czas. W portalu zastosowano nowoczesne technologie inteligentnego przeszukiwania internetu, wyszukiwania semantycznego, automatycznego tłumaczenia i udostępniania danych. Wykorzystane rozwiązania pozwalają na dostarczanie bieżącej i wiarygodnej informacji potencjalnym inwestorom z regionu, Polski i całego świata.

2. Budowanie dobrego klimatu dla przedsiębiorczości poprzez organizację dużych międzynarodowych kongresów, takich jak Europejski Kongres Gospodarczy, którego druga edycja odbyła się w Katowicach w dniach 31.05-02.06.2010r. Kongres to największe przedsięwzięcie tego typu w Europie Środkowej - ponad 4 tys. gości, 600 ekspertów i trzy dni intensywnych obrad i konferencji. Podczas kongresu przedstawiciele rządu, biznesu i nauki dyskutowali o gospodarce, innowacyjności oraz miejscu Polski w Unii Europejskiej. Spośród 4 tys. gości zaproszonych do Katowic przynajmniej połowę stanowili przedsiębiorcy, menadżerowie i politycy, którzy decydują o inwestycjach i gospodarce. Współorganizatorami kongresu były Górnośląski Związek Metropolitalny, samorząd województwa śląskiego oraz miasto Katowice, co pokazuje, iż administracja samorządowa jest wydatnie zainteresowana praktyczną i efektywną promocją regionu wśród przedsiębiorców z kraju i Europy.

3. Rozwój Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Strefa zanotowała bardzo dobry wynik - 11 zezwoleń i ponad pół miliarda złotych nakładów. Firmy zadeklarowały inwestycje warte co najmniej 560 mln zł, ale praktyka dowodzi, że będzie tego około 750 mln zł. Projekty, które mają być uruchomione w ciągu 1-3 lat, powinny dać prawie 400 miejsc pracy. Jeszcze cenniejsze są jedna zobowiązania do utrzymania kilku tysięcy istniejących miejsc pracy. Takie deklaracje złożyły m.in. Lear Corporation (siedzenia samochodowe), huta szkła Stolzle, Brembo (linia tarcz hamulcowych). Nowy projekty planują np. Sun-Way (złącza do rur) czy działający w branży metalowej Polmotors. W tym samym okresie ubiegłego roku KSSE wydała tylko 4 zezwolenia1.

4. Przyjazna polityka podatkowa części gmin. W Bytomiu podatku od nieruchomości nie muszą płacić przedsiębiorcy, którzy realizując inwestycje, stwarzają nowe miejsca pracy. Im więcej nowo zatrudnionych osób, tym ulga trwa dłużej.

5. Zaangażowanie w partnerstwo publiczno-prywatne. Rybnik chce być jednym z pierwszych miast w województwie śląskim, które poszukuje inwestorów, którzy w ramach PPP wybudują w mieście wielopoziomowe parkingi. Na liście projektów inwestycyjnych Rybnika, dla których miasto szuka prywatnych partnerów, są też ośrodki w Kamieniu i Rudzie, gdzie mają powstać baseny, boiska sportowe i lodowiska za 100 mln euro.

W odniesieniu do działań władz wszystkich szczebli ocenianych niekorzystnie przez przedsiębiorców należą:

1. Funkcjonowanie ustawy o zamówieniach publicznych. W zbyt wielu przypadkach decydującą role odgrywa cena. Powoduje to, iż przetargi wygrywają firmy najtańsze, często z małym doświadczeniem i nie zawsze wykonujące prace z należytą starannością. Powoduje to opóźnienia w realizacji zadań i konieczność poprawek, co w rezultacie podnosi koszty całego przedsięwzięcia. Firmy doświadczone, posiadające największy potencjał, przegrywają z tańszymi konkurentami, co ujemnie odbija się na realizacji zamówienia, powodując jednocześnie niezadowolenie samych urzędników. Ponadto udział przedsiębiorców w największych przetargach (np. inwestycje infrastrukturalne) jest w znaczonym stopniu utrudniony nie tylko przez dużą sztywność procedur zamówień publicznych, a także warunki stawiane przez samych samorządowców. Powszechna jest sytuacja, gdy z uwagi na warunki progowe w zakresie wartości zrealizowanych inwestycji, przetarg wygrywają nie polskie podmioty, a zagraniczni giganci.

2. Zbyt mała ilość środków finansowych w całym RPO WŚL na bezpośrednie wsparcie dla firm, co pokazują ogromne ilości wniosków jakie wpływają na konkursy, wielokrotnie przekraczając pulę dostępnego dofinansowania. Stosunkowo długi czas oceny projektów, który powoduje, że część firm może nie być już zainteresowana realizacją projektu.

3. Zbyt mała ilość środków na dofinansowanie rozpoczęcia działalności gospodarczej w stosunku do potrzeb (chodzi o środki będące w dyspozycji powiatowych urzędów pracy oraz dystrybuowane w ramach projektów unijnych (m.in. w ramach działań 6.2 i 8.1.2 PO KL). Powszechna jest sytuacja, gdy o dwadzieścia dotacji na założenie własnej firmy ubiega się ponad tysiąc osób2.

Analiza źródeł internetowych

Województwo śląskie wyróżnia się pozytywnie jakością dostępu do uchwał Sejmiku. Na stronie „Śląskie- Pozytywna Energia” można łatwo dotrzeć do pełnych tekstów wszystkich uchwał Sejmiku a także do porządku poszczególnych posiedzeń. Jednak słabą stroną dostarczanych informacji jest brak usystematyzowanych wiadomości, dotyczących dyskusji w czasie obrad, interpelacji, pytań i wniosków. Wspomniane braki powodują, że bieżąca ocena działań władz regionalnych województwa śląskiego w odniesieniu do swobody działalności gospodarczej nastręcza pewnych trudności.

Plany pracy Sejmiku podane są do końca 2010 r, jednak porządek obrad nawet posiedzenia przewidzianego na 11 sierpnia jest cięgle niedostępny. W takiej sytuacji trudno przedstawić opinie do planowanych działań Sejmiku, jeżeli brakuje nawet informacji o programie spotkania, podawanych z odpowiednim wyprzedzeniem.

Podsumowanie

Z przedstawionych w niniejszym raporcie analiz oraz informacji wynika, że

1. Przedsiębiorcy najwyżej ocenili władze gminne z województwa śląskiego za prowadzenie rejestrów działalności gospodarczej (3, 68), następnie strategie rozwoju (3,41) i uchwały budżetowe (3,39) Najmniej korzystnie przedsiębiorcy ocenili czas oczekiwania na decyzje administracyjne i ich jakość (odpowiednio 2,76 i 2,95), a także wspieranie przedsiębiorczości i gospodarkę przestrzenną (2,99).

2. Z ocen uzyskanych od przedsiębiorców wynika, że w odniesieniu do działań będących w gestii władz powiatowych, najwyżej ocenili ochronę konsumentów (3,42) i kształcenie zawodowe.(3,42) Najgorzej, podobnie jak w przypadku władz gminnych oceniono czas oczekiwania na decyzje administracyjne i jakość tych decyzji (2,72 i 2,84).

3. W działaniach władz wojewódzkich przedsiębiorcy najwyżej ocenili strategie rozwoju regionalnego (3,70) oraz dostęp do środków pomocowych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego (ocena średnia 3,53) a także promowanie inwestycji i wspieranie przedsiębiorczości (odpowiednio 3,45 i 3,40). Najgorzej, podobnie, jak w przypadku władz niższych szczebli, ocenili czas oczekiwania na decyzje administracyjne i jakość tych decyzji.

4. Z przeprowadzonej analizy porównawczej wypowiedzi przedsiębiorców z czterech województw (łódzkiego, podlaskiego, pomorskiego i śląskiego) wynika, że na tle trzech województw: łódzkiego, podlaskiego i pomorskiego, najlepiej wypadły władze wojewódzkie, następnie władze powiatowe. Najgorzej w porównaniu z innymi regionami wypadły władze gminne. Na uwagę zasługuje fakt, że województwo śląskie wypada najgorzej w zakresie jakości decyzji administracyjnych.

5. Wykorzystanie nowoczesnych narzędzi informacyjnych do dialogu ze społeczeństwem, w tym z przedsiębiorcami oraz organizacjami przedsiębiorców przez władze jest niedostateczne. Wprawdzie najważniejsze uchwały są łatwo dostępne w wersji elektronicznej, jednak brakuje informacji o przyszłych sesjach Sejmiku, a także o toczonej dyski interpelacjach i wnioskach. Taka praktyka utrudnia monitorowanie działań władz z punktu widzenia swobody działalności gospodarczej.